Heim sætt heim (Home sweet home)

Beste vrienden,

We hadden gisteren 'Harry's' uitgekozen als plekje om te dineren met Fish 'n' Chips (H) en Spring Rolls (M), een Viking bier van de tap (H) en een glas Chardonnay (M). De tent werd gerund door Chinezen, met een vriendelijke en vlotte bediening, en goeie verse haddock (schelvis). We raakten aan de praat met de mensen aan het tafeltje naast ons uit Mississippi, die een jazz-cruise aan het maken waren. Ze deden ook Amsterdam aan, en wij rieden van harte het BIM-huis aan, dat is gesitueerd in het Muziekgebouw aan het IJ, ook bekend van fenomenale klassieke concerten. Deze Amerikanen waren op de hoogte van het bestaan van saxofoniste Candy Dulfer, die een speciaal plekje in mijn hart heeft. Bye bye, jazz-friends, have a nice trip! 

Het is nog nooit vertoond, maar de volgende morgen vertonen we ons klokslag zeven uur bij het hotelontbijt. We zijn bepaald niet de eersten. Maar de vlucht naar Amsterdam vertrekt vrij vroeg, en we moeten nog een heel eind rijden naar het vliegveld. Ook moeten we nog tanken en de huurauto inleveren. En een gebarsten achterlichtje vergoeden. Maar goed, het kost toch al dat het barst, en het parkeren in Reykjavik was voor ons geluksvogels gratis: we scoorden één van de acht parkeerplekken bij het hotel. 

De vlucht met Icelandair verloopt gladjes, en dankzij het mooie weer in Holland kunnen we de route naar Schiphol vrij nauwkeurig tracken: bij Noordwijk bereiken we het vasteland (te zien aan het reuzenrad) en vliegen vervolgens precies boven de brug van de A44 over de ringvaart Haarlemmermeer richting Schiphol. De ringvaart heb ik hier in de loop der decennia duizenden malen per auto overbrugd. 's Zomers was het tegen 19:00 uur flink doorrijden, want dan gaat de brug open voor de pleziervaart. 

Vlak voor de landing herkennen we de A2, ter hoogte van de kruising met de N201 richting Uithoorn. We zijn weer thuis.

Indoor Whalewatching

Beste vrienden,

Reykjavík toont zich vandaag op z'n één-na-best, namelijk met miezerregen en een flinke wind. We besluiten toch maar te gaan whalewatchen, edoch wel comfortabel binnenshuis. 

In het Whales of Iceland museum hangen 23 modellen van walvissen op ware grootte aan het plafond, tot en met de gigantische blauwe vinvis. De audioguide staat in twee seconden op je eigen telefoon via de gratis wifi, en je kan kiezen uit wel dertig talen, behalve Australisch. 

Zo komen we allerlei weetjes aan de weet: een bultrug walvis kan honderd jaar oud worden, walvissen ademen niet door hun mond, maar door hun neusgat boven op de kop. Overigens hebben baleinwalvissen allemaal twee neusgaten. Noordkapers worden ook wel 'right whales' genoemd. Dat stamt uit de tijd van de walvisvaarders, als aanduiding van 'die moeten we hebben'. Orca's jagen in troepen en hebben een geavanceerd communicatiesysteem (via klikjes). 

Walvissen kunnen zingen en leren elkaar liedjes: de ouder zingt voor en het kalf zingt het na, keer na keer, tot het blijft hangen. Verder wordt ook een film vertoond over geluidsoverlast op zee door scheepsschroeven en militaire sonarapparatuur. Walvissen hebben daar veel last van, omdat ze zelf via sonar communiceren. Soms raken ze zo in paniek dat ze stranden, of te snel opduiken uit de diepzee, en lopen zo caissonziekte op. Gelukkig zijn walvissen tegenwoordig goed beschermd.

We wandelen weer even door Reykjavík, en op het tweede gezicht is het toch wel een leuke stad, met veel exotische eethuisje van overal ter wereld. Er lopen veel Amerikanen rond, die waarschijnlijk afkomstig zijn van een enorme cruiseboot in de haven. 

Een toevoeging voor de geïnteresseerde lezer over Amsterdam toeristenstad: het is natuurlijk een prachtstad! Er is van alles te beleven, op hoog niveau. Ik heb er mijn studietijd doorgebracht, en ik ken de stad. Maar sinds die tijd heeft het massatoerisme een grote vlucht genomen, dat geeft een grote druk op het centrum, en dat is verdrietig. Dit geldt helaas ook voor andere relatief kleine prachtsteden, zoals bijvoorbeeld Venetië, en Reykjavík. Toeristen aller landen, til je rolkoffer op bij kinderhoofdjes, ga niet dronken of stoned over straat, en gedraag je.

Morgen nemen we het vliegtuig terug naar Nederland, en we nemen mooie herinneringen mee. Beste vrienden, bedankt voor het lezen van het blog, en tot een volgende keer. Wellicht volgt er nog een nabrander. 

P.S. Die moeten we hebben: Beethoven-kerstballen voor in de kerstboom!

Ditjes en datjes op weg naar Reykjavik

Beste vrienden,

Vandaag gaan we op weg naar Reykjavik, en onderweg doen we nog wat IJslandse attracties aan. De Kerið (vaas) is een vulkaankrater uit het boekje: mooi rond, met hoge randen en een meertje van binnen. We maken een mooie wandeling: boven langs de rand, en dan in de diepte het meertje rond. De krater is drieduizend jaar oud en maakt deel uit van Tjarnarhólar, een complex van kraters. 

Krýsuvik is een geothermisch gebied waar borrelende kokendhete modderpoelen te zien zijn (en te ruiken), en met dramatische uitzichten. 

Van Krýsuvik is het niet ver meer naar Reykjavik. De TomTom waarschuwt voor een onverharde weg van 35 kilometer, maar het blijkt inmiddels allemaal asfalt te zijn geworden. We hebben nog een navigatie aan boord, die van de Dacia, maar de software is ontwikkeld door Fransen, en derhalve vrijwel onbruikbaar. Wel leuk is dat je de stem met een vet Australisch accent kan instellen.   

Reykajavik is qua inwonertal een bescheiden stad, maar beslaat een onevenredig groot areaal. Dat komt door het ontbreken van hoogbouw, want de grond is niet schaars. Het centrum van Reykjavik bestaat voor een groot gedeelte uit souvenirwinkels, eetgelegenheden van allerlei snit en tattoo shops. Dat was voor mij een lichte teleurstelling. Het is allemaal niet veel anders als in een toeristenstad als Amsterdam. 

De architectuur van de bebouwing - oud en nieuw - is onbeduidend. Rond het centrum is er wel wat hoogbouw: voornamelijk hotels voor de myriaden toeristen die hier één of twee dagen verblijven alvorens het vliegtuig naar huis te nemen.

De Evangelistisch-Lutherse kathedraal (de Hallgrímskirkja) evenwel is mooi van simpele eenvoud. En de torentop lijkt een beetje op die van het iconische Chryslser Building in New York.

De facade is geïnspireerd op de basaltkolommen die overal in IJsland voorkomen, en het interieur straalt een serene devotie uit. 

Voor de Hallgrímskirkja staat een standbeeld van Leifr Eriksson, ontdekker van Amerika, eeuwen voor Columbus en eeuwen voor Americo Vespucci, aan wie de naam Amerika is ontleend. 

Het standbeeld is een geschenk van de USA aan het IJslandse volk. IJslandse families hebben geen vaste achternamen, zonen krijgen de naam van de vader met als achtervoegsel -sson, en dochters krijgen -sdottir. Dat gebruik hebben wij zelf allang niet meer. Ik heet wel Goossens van achter, maar mijn vader heet geen Goozewijn. De vader van Leif(r) heette Erik, en die ontdekte Groenland. Waar de USA nu weer aanspraak op maakt. Ingewikkeld allemaal.

Het keramieken hondje Gromit van Wallace & Gromit zou ik nog wel mee willen nemen als souvenir.

De Gouden Cirkel

Beste vrienden,

We dachten dat we alle highlights van IJsland wel zo'n beetje achter de rug hadden, en aldus rekenden we niet op wat ons vandaag allemaal stond te wachten. Tegen het einde van een vuurwerkshow gaat het nog één keer helemaal los, en dat was dus precies wat er vandaag gebeurde: de juwelen van de Gouden Cirkel! Het Thingvellir Nationaal Park is voor de IJslanders een ontiegelijk belangrijke plek. Hier kwamen de IJslanders sinds de tiende eeuw bijeen om allerhande zaken te behandelen: vetes oplossen, boetegeld betalen, nieuwe wetten verkondigen, executies plegen, en natuurlijk mekaar weer eens te spreken. Het is een heerlijke omgeving, vooral met het mooie weer van vandaag. 

Hier werd in het jaar 1000 de overgang naar het Christendom verordonneerd, en in 1944 de Republiek IJsland uitgeroepen.  

In het IJslands is de spelling enigszins anders: Þingvellir. De beginletter (een p en een b tegelijk) wordt op z'n Engels uitgesproken als een th. Precies op deze plek liggen twee aardschollen tegen elkaar aan: de Noord-atlantische en de Euraziatische schol. Per jaar wijken ze zo'n twee cm uit elkaar, waarbij er genoeg lava voorhanden is om één en ander op te vullen. Stel je voor dat je kookeiland zo in elkaar zit! 

Bij Geysir Hot Spring Area is veel geothermische activiteit compleet met heuse geisers. De Geysir zelf is niet erg actief, maar de Strokkur doet wat alle toeristen prachtig vinden: Chinezen, Indiërs, Europeanen en Amerikanen scharen zich eensgezind rond het borrelende gat, met de camera in de aanslag, en wachten op de volgende eruptie. En ja hoor, onder Oh's! en Ah's! spuit de Strokkur  elke paar minuten een stomende straal de lucht in.

Maar we zijn nog niet door alle spectaculariteiten heen: de Gullfoss waterval is de mooiste van IJsland en ligt er prachtig bij in het middagzonnetje. 

Gelukkig gingen alle plannen om deze waterval te temmen voor een waterkrachtcentrale niet door. Dit dankzij Sigridur Tomasdottir (1871 -1957), een boerendochter uit de omgeving, en een vroege milieuactivist. 

Morgen Reykjavik! En Reyk is niet echt rook, maar stoom uit de geisers.

Op een mooie Pinksterdag

Beste vrienden,

Op deze mooie Pinksterdag hebben we weer een paar leuke bezienswaardigheden in de aanbieding. Vlakbij het hotel zitten veel vogels waaronder deze snipachtige.

Nabij het plaatsje Kirkjubæjarklaustur (Kirkju = kerk, Bæjar = boerderij, Klaustur = klooster) bevindt zich de Fjaðrárgljúfur kloof. Hier heeft een riviertje zich door het zachte lavagesteente gevreten met als resultaat een kleine maar spectaculaire canyon. De uitkijkpunten zijn goed beveiligd, maar niet geschikt voor mensen met hoogtevrees. Het is er evenwel prettig wandelen. 

In het Zuiden van IJsland heb je uitgestrekte vlakten die zo plat als een pannekoek zijn. Sommige stukken bestaan uit lavavelden die gevormd zijn door erupties in de achttiende eeuw. Ze zijn bedekt met dikke lagen mos. Dit mos is erg fragiel, rn als je er op gaat lopen, duurt het decennia voordat je voetstappen niet meer te zien zijn. Kijken dus met je ogen en niet met je voeten. 

Het plaatsje Vík y Mýrdal is het meest zuidelijke van IJsland en heeft een flinke supermarkt waar we de lunch voor vandaag inslaan: voorverpakte maar verse sandwiches. De zelfscankassa heeft geen uitgangpoortjes, maar dat zal de komende jaren wel veranderen. Bij het zwarte strand (zand van lava) smikkelen we de boterhammen op en bewonderen we de hoge rotsen, waar honderden meeuwen nestelen. Hun geroezemoes doet gezellig aan, een beetje als de zaal van Carré vlak voor de voorstelling. De architectuur van de kerk is typisch IJslands: rood golfplaten dak, witte muren en geen tierlantijnen. 

Bij Reynisdrangar is weer een zwart strand en basaltkolommen, maar de gehoopte puffins laten zich slechts vanuit de verre verte bewonderen: ze zijn aan het vissen. We zijn alweer flink op weg naar Reykjavik, maar logeren vannacht in Reykholt (Reyk = rook, javik = baai, holt is heuvel).